Charakterystyczna statuetka Dezeen Awards w kształcie litery D powstała w tym roku w całości z korka. Wykonała ją portugalska firma Corticeira Amorim, a pierwsi laureaci odbiorą nagrody 16 listopada podczas gali w londyńskiej Royal Opera House.

Ta sama forma, inny materiał

Pierwotny projekt statuetki stworzyło w 2018 roku holenderskie studio Atelier NL. Wtedy nagroda była wykonana z gliny. Tym razem twórcy zachowali rozpoznawalny kształt i identyfikację graficzną, a zmienili materiał. Cristina Amorim, członkini zarządu Corticeiry Amorim, opisuje efekt jako „bardzo bezpośrednie spotkanie z materiałem”.

Zespół opracował różne kompozycje, faktury i wykończenia korka. Następnie wybrał ziarnistość i kolory, które pozwalają odróżnić poszczególne stopnie nagród, a całość pozostaje wizualnie spójna. Statuetki trafią do zwycięzców w kategoriach projektowych oraz do laureatów tytułów Projekt Roku i Projektanci Roku.

Wcześniejsze edycje też stawiały na nietypowe materiały. Statuetki powstawały między innymi z kompozytu mikropapieru, z drewna drzew rosnących przy londyńskich ulicach oraz z gliny używanej do produkcji żółtych cegieł, typowych dla stolicy Wielkiej Brytanii.

Cristina Amorim podsumowuje projekt tak: „Korek nie jest tylko powiązany z nagrodami – staje się częścią samej nagrody”.

Dlaczego korek

Korek pozyskuje się z zewnętrznej kory dębu korkowego, który rośnie głównie w zachodnich krajach basenu Morza Śródziemnego, na przykład w Portugalii. Drzewa nie trzeba ścinać, bo kora sama się odnawia. Kolejne zbiory są możliwe w odstępach co najmniej dziewięciu lat.

• odnawialny i nadający się do recyklingu,
• może wiązać węgiel i zastępować bardziej zanieczyszczające materiały,
• jest lekki, wytrzymały i łatwy do dopasowania do różnych zastosowań.

Korek w architekturze i designie

Corticeira Amorim to największa na świecie grupa przetwarzająca korek, działająca od ponad 150 lat. Firma od dawna współpracuje z architektami i projektantami. W 2024 roku wykonała instalacje do City Cortex, programu artystycznego w Lizbonie. Powstały w nim korkowe interwencje w przestrzeniach publicznych i półpublicznych, między innymi autorstwa Eduardo Souto de Moury, Diller Scofidio + Renfro i Yvesa Béhara.

Wśród innych realizacji jest zatopiony Pawilon Serpentine z 2012 roku, który zaprojektowali Herzog & de Meuron oraz Ai Weiwei. Firma współpracowała też przy produktach z Jasperem Morrisonem, braćmi Bouroullec i Naoto Fukasawą.

Co to oznacza dla polskiego czytelnika

Sama gala odbywa się w Londynie i nie dotyczy Polski bezpośrednio. Pokazuje jednak, że korek wychodzi poza kojarzone z nim korki do butelek. Coraz częściej trafia do architektury, wnętrz i designu jako naturalna alternatywa dla materiałów mniej przyjaznych środowisku. W sklepach z wyposażeniem wnętrz można dziś znaleźć korkowe podłogi, płytki czy akcesoria, więc to materiał dostępny także na naszym rynku.

Warto też pamiętać, że Portugalia, gdzie korek się pozyskuje i przetwarza, należy do Unii Europejskiej. To przykład lokalnego, odnawialnego surowca, który znajduje nowe zastosowania. Nagroda Dezeen Awards ma charakter międzynarodowy, a pomysł na statuetkę dobrze pokazuje, jak materiał z tradycyjnej branży może zyskać nowe życie w świecie projektowania.

Źródło: Dezeen – „Dezeen Awards trophy updated using „one of humanity’s oldest natural materials””